Aentwaerps.be - alles over d'Aentwaerpse taal

Aentwaerps Nederlands

Menu

... of dobbelklikt oep inder welk Aentwaerps woord oep deze site!

Nietzsche - Den dolle mens

Orig. "Nietzsche - Der tolle Mensch"

In et beroemde 125e aforisme van "De vrolijke weteschap" (1882) verkondigde Nietzsche vr den iste kir z'n "God is dod" gedachte.
Bron: Filip Camerman
Ingetipt deur Krommenaas
Aentwaerpsen tekst  

Nietzsche - Den dolle mens

Edde gah ni' g'ord van din dolle mens, din ad oep ne klerlichte morgend ne lantern aanstak, over de mart ging lopen en il den tijd riep: "Ik zuuk God! Ik zuuk God!" - Oemda' der daar zjust veul van da' volk da ni in God gelofde bainstoeng verorzokte da' grot gelach. Is 'em soems verlore gegon? vreg den ine. Is 'em verdwaald gelak e kind? Is 'em bang van ons? Is 'em scheep gegon? Nor 't buitelaend vertrokke? - zoe riepen en lachte ze deur elkaar. Den dolle mens sproeng midde tussen un en deurborden un meh' z'n blikke. "Waar da' God norte is?" riep 'em uit. "Da' zal ek olle zegge! Wij ebben 'em vermord - gollen en ikke! Wij zen allemol z'n mordenrs! Mor e ebbe wij da' gedaan? e ebbe wij de zi kunne leegdrinke? Wie gaf ons de spons oem il den orizon meh weg te vege? Wad ebbe wij gedaan toeng wij dees aarde van eur zon loskoppelde? In welke richting beweegd z'eureige nau? In welke richting bewege wij ons? Weg van alle zonne? Valle wij ni on in stuk deur? En wel achterworts, zijworts, veurworts, nor alle kaente? Is er nog wel een boven en beneje? Dole wij ni' gelak deur een oneindig iet? Asemd ons ni de lege ruimten in et gezicht? Is et ni kouwer gewrre? Is ni vortdurend de nacht en alted mor mir nacht oep komst? Mutten er 's morges gin lanterns aangestoke wrre? Ore wij nog niks van et gedruis van de dodgravers, die God begrave? Rieke wij nog niks van de goddelijk ontbinding? - ok gode geraken in ontbinding! God is dod! God blefd dod! En wij ebben 'em vermord! e zulle wij ons troste, wij mordenrs aller mordenrs? Et eiligsten en machtigste, da' de wreld tot nau te bezeten ee, is onder ons messe verbled - wie wist da bled van ons af? Meh welk water kunne wij ons reinige? Welke zenoffers, welk eilige spele zulle wij mutte bedenke? Is ni de grotte van dees daad te grot vr ons? Mutte wij ni' zelf gode wrre, oem eur oek mor waardig te schijne? Not was er een groter daad - en wie da' der oek na ons gebore wrd, oemwille van dees daad b'ord 'em tot een oger geschiedenis dan il de geschiedenis tot nau te gewest is." - Ier zweeg den dolle mens en keek z'n teorders oepnief aan: zij zwegen ok en keke bevremd trug. Uiteindelijk goeiden 'em z'ne lantern oep de grond, zoeda' din in stukke sproeng en uitdofde. "Ik koom te vruug," zeet 'em toeng, "et is mijnen tijd nog ni. Dees ongeloflijk gebeuren is nog onderweg, et mokt nen oemweg - et is nog ni tot d'ore van de mense deurgedroenge. Bliksem en donder emme tijd nodig, et licht van de staeren ee tijd nodig, daden emme tijd nodig, ok nada' ze gedaan zen, oem gezing en g'ord te wrre! Dees daad is nog alted vajjer van un af dan de varste staere - en toch ebbe z'eur zelf verricht!" - Der wrd vr de rest nog verteld, da' den dolle mens dizelfsten dag nog verschillende kaerken is binnegedroengen en daar z'n requiem aeternam deo eed aang'eve. Nor buite gebrocht en ter veraentwoording gerepe, zou 'em elke kir allin mor et volgende g'aentwoord ebbe: "Wa' zen dees kaerke feitelijk nog, a' ze ni de graven en gedenkstine van God zen?"
Reageerd ier
Tips oem Aentwaerps te schrijve:
  • ae = de schaerpe a van Aentwaerpe en staerk (sterk)
  • aa = de platte a van naam en baard
  • = de krte eu van strm (storm) en lstere (luisteren)
  • e = de lange oe van zjales (jaloers) en ber (boer)
  • i en o = gelak in bin (been) en grot (groot)
  • De ei/ij van klein en wijn en de ui van kruis gelak in 't Ollands, aloewel da' z'imol aenders klinke (ongeveer gelak "klaajn", "waajn" en "kroajs").
Leesd mir over d'Aentwaerpse spelling!